Album nhạc Trịnh được Đồng Lan jazz lên và chuyển qua lời Pháp. Phần nhạc chơi theo phong cách straightforward (thẳng thắn và không phức tạp). Đặc sắc là “Thành phố mùa xuân” được swing nhộn nhịp và mới lạ. Còn “Vết lăn trầm” được tô đậm màu blues buồn và tính cách. Giọng Đồng Lan đầy chất khói chuyên trở ca từ nhạc Trịnh nhẹ nhàng nhưng không thiếu cảm xúc. Đáng tiếc rằng tôi không thể nhận xét được lời Pháp và cách phát âm tiếng Pháp của cô. Nghe tiếng Pháp thì cũng lãng mạn lắm nhưng cứ mong mỏi được chiêm ngưỡng ca từ Việt thuần túy của Trịnh Công Sơn.

Tôi bước lên xe buýt nhưng chỗ ngồi dường như đã không còn trống. Nhìn xung quanh chợt thấy một người vẩy tay mời lại. Mừng rỡ vì có người chịu chia sẻ chổ với mình. Chào hỏi mới biết cô từ Hà Nội sang du học ngành thiết kế đồ họa còn tôi thì làm tại trường đại học cũng về thiết kế trang web và đồ họa. Chúng tôi kể cho nhau nghe về tuổi thơ của mình và cả hai đều thương yêu tha thiết quê hương Việt Nam.

Giữa đoàn xe toàn người nước ngoài vậy mà hai người Việt lại có cơ duyên gặp nhau và cùng nói tiếng cha sinh mẹ đẻ. Một người thì còn đi học còn một người đã lành nghề hơn hai mươi năm thế mà chúng tôi vẫn có thể tâm sự cùng nhau. Tuy nhiên cả hai đều không nhắc đến hiện tại của nhau. Sau hai tiếng đồng hồ xe buýt dừng lại ở một casino đồ sộ. Mọi người hớn hở tiến thẳng vào những sòng bài. Tôi cũng không hiểu rõ là học sinh trường đại học mà lại tổ chức đi thăm quan casino. Thôi thì đã tới nơi rồi vào kéo máy cho qua thời gian.

Tôi đổi ra hai trăm đô và đưa cho cô ta một ly nhựa đầy tiền cắc để kéo cho vui. Chúng tôi hứa hẹn ai thắng sẽ đãi đối phương ăn một buổi tối sang trọng. Sau vài tiếng đồng hồ cả hai đều thua cạn ly và tôi chỉ còn lại một cắc. Tôi nhìn cô và nói đây là hy vọng cuối cùng. Khi tôi bỏ xu vào máy và lấy tay định kéo thì có một bàn tay mịn màng dịu dàng đặt lên bàn tay khô cằn của tôi. Tôi ngạc nhiên nhìn cô nhưng cô chỉ nở một nụ cười nói chúng ta cùng nhau kéo nhé. Thế là chúng tôi đồng lòng kéo và không hề buông ra cho đến khi ba con số 7 hiện ra trên màn ảnh. Chúng tôi mừng rỡ ôm lấy nhau. Chưa kịp hôn nhau thì bị đạp một cú vào mặt. Cái thằng khỉ này làm ba nó vỡ mộng.

Hai ngày cuối tuần nhanh chóng trôi qua. Chiều chủ nhật mệt rã rời. Không chỉ trông nom bốn thằng con mà còn bốn thằng cháu. Tám thằng ở chung một ngày hai ngày muốn ná thở. Dĩ nhiên là nhà bề bộn lắm. Nhưng chẳng lẽ phải dọn dẹp mãi. Thôi thì ráng lờ đi. Chừng nào rảnh tính sau.

Tôi có một số dự án cá nhân muốn thực hiện nhưng không có thời gian. Giờ phải dành hết thời gian cho con cái. Tụi nó lớn nhanh quá. Nhất là hai thằng lớn. Tôi áy náy lắm khi phải lo cho hai thằng nhóc nhỏ. Ngày mai tôi sẽ đi field trip với thằng Đạo. Thế là hai cha con được dành thời gian riêng cho nhau.

Làm cha mệt từ tinh thần đến thân xác nhưng tôi vẫn không hối hận về việc mình đã tạo ra chúng nó. Thấy tụi nó khỏe mạnh và tiếng bộ là quá đủ rồi.

Đêm qua em mơ gặp bác… À không phải. Chỉ là chiêm bao về thời trẻ trâu với mối tình thơ mộng. Những chuỗi ngày nô đùa và chưa bị áp lực. Tỉnh giấc mộng mới biết đó chỉ là quá khứ tôi đã đánh mất. Cuộc sống hiện tại giờ đã khác.

Tôi đã cố gắng vượt qua quá khứ của chính mình. Thật ra thì cũng không còn gì để luyến tiếc nữa. Những mối tình đã tan vỡ thì chỉ để bay theo mây khói. Tôi không còn tin, “Tình chỉ đẹp khi còn dang dở.” Tôi cũng đã nhận thức được cái gì là tình yêu mù quáng, tình yêu dại khờ, và tình yêu mê muội. Những thứ tình yêu đó dễ dàng đổ vỡ và chỉ khiến mình đau khổ.

Lúc chưa cưới, vợ từng nói với tôi rằng, “Yêu không chỉ bằng con tim mà luôn cả đầu óc.” Khi chấp nhận lấy tôi làm chồng, không rõ là vì đầu óc bà xã sáng suốt hay có vấn đề nhưng tôi rất vui có người “bố thí tình yêu” (như một người bạn tôi đã từng nói). Thật sự thì tôi cũng không hiểu ý của vợ là gì. Nhưng theo tôi nghĩ thì yêu bằng con tim và đầu óc không được đậm đà, sâu sắc, và mãnh liệt bằng yêu hết con tim. Nhưng theo đường dài thì yêu với tim và đầu óc sẽ vững chắc hơn. Sống với nhau hơn chục năm, tôi chứng minh được sự bềnh bĩ đó tuy có đôi lúc đối phương không chịu nổi nhau. Những câu nói bình thường cũng dễ dàng trở nên trách móc hoặc sốc tận óc.

Ừ thì yêu bằng con tim và đầu óc cũng tốt. Khi con tim hết rung động thì vẫn còn đầu óc. Tôi chỉ e ngại là bị Dementia hoặc Alzheimer’s. Khi đầu óc nàng mà không còn nhận ra chàng nữa là thúi hẻo đời tôi.

Đầu tuần thằng cháu nhắn tin cho biết cuối tháng nó và vợ con sẽ qua Lancaster thăm má nó (chị hai của tôi) trước khi gia đình nó dọn về Việt Nam ở. Tôi cũng hơi ngạc nhiên. Thằng này sinh ra ở Mỹ. Tiếng Việt không rành mà lại muốn về Việt Nam ở. Chắc mẹ nó cũng dựng tóc gáy.

Lúc trước không biết sao nó lại quen em ở miền Bắc qua mạng rồi về Việt Nam cưới. Qua đây nó thì làm chia bài còn vợ thì làm nail. Giờ chắc thấy cuộc sống chán rồi nên muốn về Việt Nam. Chả biết nó sẽ làm gì.

Khi báo cho mẹ tôi biết câu đầu tiên của mẹ là, “Đồ điên. Biết bao nhiêu người muốn qua đây ở nó lại về Việt Nam.” Tôi đùa, “Sống ở đây lúc nào cũng phải cày. Về Việt Nam sống thoải mái hơn. Chừng nào bị vợ bỏ con cũng về Việt Nam ở.” Mẹ trách, “Gia đình đang sống hạnh phúc đừng nói bậy bạ.” Tôi cũng mừng thầm vì mẹ cho là vợ chồng tôi hạnh phúc chứ không phải tôi dại gái.

Quả thật thì chúng tôi sống cũng êm ấm. Vợ chồng tuy có lúc bất đồng nhưng cũng nhường nhịn và nể nhau. Con cái lành mạnh. Công việc ổn định. Có đủ người thân bên cạnh. Thế là quá đủ. Nên phải trân trọng và yêu quý những gì đang có.

Tôi chứng kiến được cảnh tiền bạc chia rẽ tình cảm trong gia đình giữa anh chị em hoặc cha mẹ nên tôi không muốn dính dáng gì đến tiền bạc cả. Tự làm ra tiền tự xài. Không nhờ vả không tranh giành gì hết. Không phải tiền của mình thì sẽ không thuộc về mình. Nếu không phải tiền của họ mà họ dành được thì cũng không liên quan gì đến tôi cho dù là người trong gia đình. Khi nhận thức được điều đó tôi cảm thấy nhẹ nhàng và thoải mái hơn nhiều. Tôi chấp nhận và không xem nặng gì cả.

Lúc trước tôi cứ nghĩ rằng có nợ có trả luôn cả người thân với nhau. Nhưng giờ thì khác. Tôi nợ tôi trả. Còn chuyện của người khác tôi không để ý đến. Ai nợ ai mặc kệ. Ai lợi dụng ai cũng kệ. Tôi chỉ lo cho chuyện của tôi.

Cũng may là tôi và vợ có cái nhìn giống nhau về tiền bạc nên chúng tôi tin tưởng nhau và không có sự mâu thuẫn gì trong tiền bạc cả. Còn những chuyện khác thì tùy.

Tóm lại là tôi chỉ muốn sống một cuộc sống thảnh thơi. Dĩ nhiên ai mà không muốn nhưng mức độ thảnh thơi của mỗi người mỗi khác. Chúc ta nên chọn lựa sao cho vừa đủ trong cuộc sống của mình.

Nguyễn Tranh Chiếu, chồng dì vợ tôi, tự xuất bản quyển tiểu thuyết đầu tay với tựa đề The Short Life. Đúng hơn đây là sách tự truyện về cuộc đời ngắn ngủi của chú. Sách được viết bằng tiếng Anh vì chú muốn con cháu sau này có thể đọc và hiểu được câu chuyện của chú. Nhưng sách sẽ hay hơn nếu chú viết bằng tiếng Việt. Tiếng Anh của chú tuy giỏi như nó vẫn là ngôn ngữ thứ hai nên cách viết chưa được tự nhiên và trôi chảy.

Tuy nhiên nếu người đọc có thể vượt qua những sơ hở đó sẽ tìm được những câu chuyện thú vị và đắng cay của một người trí thức kiêu ngạo. Là một người không lớn lên trong lửa binh, tôi cảm kích sự nhận xét thành thật và không thiên vị của chú để tôi hiểu rõ thêm về chiến tranh Việt Nam. Ngoài sự chứng kiến, chú đã nghiên cứu và tìm hiểu sự thật cho chính mình giữa Cộng Hoà và Cộng Sản.

Về đời tư thì có những chi tiết nhạy cảm, nhất là về người bạn đời của chú. Không biết những quá khứ đau buồn ấy có nên nhắc lại hay không khi nhân vật ấy vẫn còn sống? Không biết dì có đồng ý hay chú không nghĩ đến cảm giác của dì? Tôi không rõ nhưng ngoài chú ra chắc không ai trong gia đình biết đến sự kiện đau buồn ấy. Giờ thì những độc giả đều biết cả. Tôi hy vọng những chi tiết đó chỉ là sự hư cấu.

Hôm thứ bảy về thăm mẹ. Thế là mọi chuyện cũng qua. Vợ nói rất đúng. Mẹ chỉ nói thế nhưng hành động thì khác. Tôi rất may mắn được người vợ hiểu biết. Em đã khuyên tôi nên làm hòa với mẹ và động viên tôi về thăm bà. Thấy mấy thằng cháu nội nhất là thằng út nở một nụ cười là bà vui rồi.

Dù sao đi nữa cũng tình mẹ con. Có chạm tự ái đến đâu cũng bỏ qua được. Tình cảm mẹ dành cho tôi vẫn thế. Có lẽ tôi đã suy nghĩ quá xa xôi. Mấy tuần nay tôi sống như bị thiếu sót điều gì trong lòng. Khiến tôi không thể nào ăn tâm. Giờ thì mọi chuyện trở lại bình thường.

Mẹ con mà. Giận thì giận mà thương thì thương. Làm sao bỏ được. Làm sao không nghĩ tới được. Tôi vui và hạnh phúc có được những người thân yêu gần xa. Những tình cảm đó còn quý hơn cả tiền. Tôi sẽ không để tiền bạc chia rẽ người thân.

Đây là quyển sách tiếng Việt đầu tiên tôi đọc trong năm 2019. Được tái bản lần thứ 17, sách gồm những bài văn ngắn của tác giả Phạm Lữ Ân viết về chân lý sống, tình yêu, và đạo đức. Đọc cũng có tạm được nhưng hơi bị chán. Những đề tài thích hợp với giới trẻ sắp trưởng thành hơn là những người đã từng trải như tôi. Vì tôi không còn nhìn đời và còn cảm giác lạc quan với tình yêu và tình người nữa. Trăm năm không hữu hạn. Chỉ có lòng người là hữu hạn.

Chiều qua sau giờ làm việc tôi nén lại dự buổi tiệc ăn mừng trường vừa được tặng 50 triệu đô dành cho giáo viên. Dĩ nhiên là tôi không được gì cả. Tôi thì không biết xã giao nhưng có bia, rượu vang, và thức ăn nên cũng đi. Tình cờ gặp cô làm chung mới có thằng con trai gần bốn tháng như thằng Vương. Cũng hỏi thăm nhau về con cái thì cô ta cho biết thằng nhỏ đã đi nhà trẻ. Tôi thì may mắn có mẹ vợ trông cháu dùm. Cô ta nói cũng có mẹ và mẹ chồng thay phiên nhau phụ nhưng hai vợ chồng quyết định không muốn có “khách” ở chung nữa nên cho thằng con đi nhà trẻ. Công nhận Mỹ thẳng thắn thật. Cha mẹ cũng là “khách” và không muốn ở chung phiền phức.

Hôm qua nói chuyện với chị. Chị cũng cho biết những phiền muộn ở chung với mẹ. Tính cũng mẹ càng lớn càng khó khăn và khi phát ngôn không biết sự tổn thương cảm giác của người khác. Tôi hiểu và thông cảm cho chị. Tôi vẫn bị câu nói của mẹ làm tôi đớn đau vô cùng. Tuy biết không nên để trong đầu nhưng không thể nào xóa được. Câu nói đó như cháy khét vào trong trí của tôi. Tôi vẫn chưa đủ can đảm để gọi cho mẹ vì không biết nên nói gì khi mẹ đã xem tôi như thế. Thì ra từ khi tôi lập gia đình mẹ đã có cái nhìn khác về tôi. Tôi không còn thuộc về mẹ nữa và mẹ đã đẩy tôi xa dần.

Tôi có lỗi với mẹ. Tôi đã không sớm thấu hiểu cách nghĩ suy của mẹ. Không nên tạo hạnh phúc cho riêng mình khi chưa làm tròn chữ hiếu. Giờ đây đã quá muộn. Tôi còn có trách nhiệm nữa. Tôi không hối hận về cuộc sống của mình nhưng tôi đã không nghĩ thấu về hậu quả về những quyết định của mình. Chẳng lẽ tôi phải nối guốc của chị bỏ đi hạnh phúc riêng tư để làm tròn chữ hiếu? Tôi cảm thông và rất kính phục chị tôi.

Sau khi ăn tối, tôi lôi trái xoài trong tủ lạnh ra. Cắt làm ba miếng. Tôi gặm hột và mời vợ cùng thưởng thức. Vợ lấy muỗng xơi hết hai miếng xoài lạnh và ngọt lịm ngon lành. Tôi nhìn nàng ngỡ ngàng và thèm thuồng. Tôi đùa, “Em phải người Hà Nội không sao mà tự nhiên thế?” Vợ trả lời, “Mời thì ăn thôi.” Đúng là có mời cho lịch sự ai ngờ có người thật thà chơi hết không chừa miếng nào. Vợ chồng mười mấy năm vẫn không hiểu ý nhau. Nói cho vui thế thôi chứ đâu có trách móc gì. Thấy nàng ăn dễ thương vô cùng.

Cả nhà ngồi ăn cơm nên đặc thằng Vương vào ghế của nó ngồi. Khi chán nó hét ầm lên. Tôi bế nó lên nó cười thích thú. Tôi nói với nó, “Con trai của ba dễ thương và đẹp trai giống ba.” Thằng Đán nói, “Vương là của mẹ vì mẹ đẻ nó.” Tôi trả lời, “Nhưng Vương giống ba.” Nó hết lên, “You cheated.” Rồi nói tiếp rằng lúc trước Vương giống nó nhưng tôi ăn gian cạo trọc đầu nó để giống tôi. Hú hồn. Tưởng đâu nó muốn nói tôi ngoại tình.