Tiếc nuối

Một tuần nghỉ mát nhanh chóng trôi qua. Mọi việc tốt đẹp hơn sự lo ngại của tôi. Bọn nhỏ hòa đồng với nhau. Người lớn cũng thần thiện và vui vẻ. Sau cơn bão tố, trời lại sáng. Tôi hổ thẹn và hối hận về chuyện đã xảy ra. Tôi đã không thể điều khiển được cảm xúc của mình. Tôi đã khiến cho những người thân xung quanh không vui.

Giờ đây tôi phải thận trọng hơn trong công việc đối xử với những người xung quanh. Mặc dù thân thương đến mấy, tôi vẫn phải giữ một khoảng cách để những xúc động của mình không tuôn ra những lời lẽ đau buồn đến người khác. Tôi phải dựng lên một bức tường vô hình để mình đừng đi quá đà và để tránh những xung đột bùng nổ. Tôi phải tự điều khiển cảm nhận của mình và kiểm soát lại lời lẽ của mình.

Sau sự việc đáng tiếc đã xảy ra, tôi mới nhận thức được lối suy nghĩ sai lầm của mình. Tôi lẫn lộn giữa làm người thật thà với làm người đàng hoàng. Từ thuở nhỏ tôi luôn sống với tư cách của một người đàng hoàng. Luôn luôn kính trên nhường dưới và rất thận trọng trong lời nói. Từ lúc nào đó tôi muốn được sống thật thà với chính mình. Phát ngôn những gì muốn nói. Tôi nghĩ mình có thể chấp nhận được những lời lẽ sự thật mất lòng nhưng thật sự tôi không thể làm được.

Cái tôi đã làm tổn thương đến những người xung quanh. Tôi đã trở thành kẻ hẹp hòi ích kỷ chỉ biết riêng mình. Tôi đã nhìn suốt được sự việc và quyết tâm thay đổi và kiểm điểm lại hành vi của mình. Nói năng chỉ dùng lời lẽ đẹp đẽ.

Giờ đây tôi cần phải hàn gắn lại những gì tôi vô tình cắt đi. Tôi không biết mọi người có thể bỏ qua cho tôi không. Hy vọng đây là bài học cuối cùng cho chính mình. Dĩ nhiên sẽ không ai tin tưởng vào tôi nữa nhưng chỉ mong rằng ngày tháng sẽ chứng minh được sự đổi thay của mình.

Sống không mục đích

Cả cuộc đời tôi luôn sống với mục đích. Lúc còn cấp sách đến trường, mục tiêu của tôi không phải để học mà để cha mẹ tôi nở mặt nở mày. Tôi đi học như đi tù. Chờ đợi từng ngày để được trả lại tự do.

Lúc chọn nghề nghiệp, mục đích của tôi là trở thành một nhà thiết kế đầy sáng tạo. Tôi đã bỏ ra rất nhiều thời gian để rèn luyện. Mỗi ngày mục tiêu của mình là phải nâng cấp trí tuệ. Cuối cùng cũng đâm ra bị đuối, chán nản, và bỏ bê. Cũng may mắn là tôi giữ được căn bản để tiếp tục theo nghề.

Sau khi không còn đến trường để học và công việc ổn định, tôi chọn cho mình những mục tiêu khác. Đọc sách để mở rộng đầu óc. Viết để mở rộng tâm hồn. Tập luyện ski, ice skate, và rollerblade để mở rộng năng khiếu. Và dĩ nhiên mục đích lớn nhất của tôi là dạy dỗ và nuôi dưỡng con cái nên người.

Tôi cũng bị ảnh hưởng bởi văn hóa luôn khuyến khích theo đuổi mục đích. Lúc nào cũng cố gắng sống với mục đích để được tiến tới chứ không dậm chân tại chỗ hoặc lùi bước. Lúc cha mẹ lần lượt bỏ tôi đi, tôi mới thức tỉnh sống với mục đích để làm gì? Tôi có thật sự vui vẻ hơn hay giỏi hơn? Tôi như bị giam mình vào tù để chạy theo mục đích của mình chứ không sống được tự do.

Giờ đây tôi không sống với mục đích nữa để tự do hơn. Thích thì làm. Không thích thì không. Tôi không tạo mục tiêu gì cho chính mình nữa. Tới đâu hay đến đó. Làm cha cũng thế. Tôi chỉ có thể làm được gì cho con thì làm. Tương lai của nó để tự nó quyết định.

Nguyễn Du: The Tale of Kiều

Đọc truyện Kiều tiếng Việt không hiểu nỗi. Đọc lời dịch tiếng Anh của ông Huỳnh Sanh Thông cũng lú luôn. Sau khi bắt đầu lại vài lần vẫn không hấp thụ được tôi đành phải đầu hàng. Văn thơ không vào não tôi được. Có thể sau này tôi sẽ quay trở lại đọc tiếng Việt kỹ càng hơn. Giờ đang đi nghỉ hè nên đọc sách nào để giải trí chứ không phải động não nhiều.

Giới thiệu Vietnamese Typography

Bốc bài viết hay hay này về để lại đây. Thanh Quỳnh Thân Trọng viết trên Facebook:

Phát hiện của ngày # bao nhiêu quên rồi: a complete and thorough research and guidance on designing Vietnamese typeface. (lười dịch tiếng Việt tại hổng biết dịch sao).

Phát hiện này nhân dịp mình gửi email cho 1 type foundry đề xuất làm bản Việt hoá cho 1 typeface mới mua, và nhận ra hông biết phải hướng dẫn một người không-phải-người-Việt (tức 99.9% type foundry hiện tại) cách hiểu và làm chữ cái tiếng Việt như thế nào.

Vietnamese Typography (2nd edition) là luận án thạc sĩ của anh Donny Truong, hướng dẫn căn bản và dễ hiểu nhất và type anatomy của tiếng Việt. “Việt hoá” hay thiết kế font tiếng Việt thật ra rất khó và xí lắc léo vì tiếng xứ mình có quá trời tầng – 3 dòng base grid baseline acensder decensder không chiều nổi chúng bay =))))

Dù không phải người chuyên về typography (các thầy cô giảng dạy môn này ở ĐH đảm bảo nói hay hơn mình) nhưng mình hiểu nôm na là chữ cái tiếng Việt cần rất nhiều dòng guide phụ: guide cho dấu của chữ cái và guide cho dấu thanh. Dấu của chữ cái thì lại có cái dính với chữ (ư, ơ), có cái tách rời (ă, â, ô,…). Dấu thanh thì có cái nằm trên, có cái nằm dưới. Combo huỷ diệt chắc chắn là những từ dài như Nguyễn, Thường, Ngớt,…

Cho nên làm dấu tiếng Việt khó xỉu, không phải muốn đơm dấu ở đâu thì đơm đâu ạ (như bộ font Helvetica Neue lỗi tè lè quất nguyên dấu phẩy làm dấu ơ mà mọi người dùng như đúng rồi.)

Túm lại đây là 1 tài liệu quý giá, lại còn miễn phí. Mình tin là ai giữa dòng đời tấp nập này cũng đã lỡ 1 lần làm chuyện tà đạo là đi đơm dấu cho 1 font không có tiếng Việt, vậy thì tất cả mọi người càng phải đọc qua để gắn sao cho đúng, cho đẹp, cho thuyết phục. Và đọc xong thấy khó quá thì alo cho chính font foundry, gửi cái link này kêu mày làm thêm ver Vietnamese nhá nhá nhá.

Thanks me later, thanks Donny first.

https://vietnamesetypography.com/

Cám ơn bạn nhiều.

Đại ca và con

Hôm nay tình cờ thấy được con trên mạng xã hội. Đại ca xém nhận không ra vì giờ đây con đã khôn lớn và đẹp trai, không còn béo phì như lúc xưa nữa. Hai mươi năm trôi qua và thỉnh thoảng đại ca cũng muốn biết cuộc sống của con ra sao. Giờ thấy con trưởng thành và có tầm mắt thẩm mỹ trong nghệ thuật đồ họa, đại ca cũng vui.

Đại ca xúc động khi đọc những dòng tâm sự của con về “Ba”. Ông đã đem hết tình thương của mình dành cho con và đã nuôi dưỡng con nên người. Trách nhiệm lớn lao như thế chỉ có “Ba” mới làm được. Lúc xưa đại ca còn trẻ nên lo ngại không biết có đảm nhiệm được tương lai cho con. Giờ đây đã bước vào vai trò làm cha, đại ca vẫn băn khoăn với trọng trách của mình.

Nhưng rồi cuộc đời có nhiều đổi thay và đại ca và con cũng không có duyên phận. Lúc xưa con còn bé lắm nên chắc không nhớ được thời gian rong chơi với đại ca. Với đại ca chuỗi ngày đó đã trở thành những ký ức khó phai và đã cho đại ca trải nghiệm thực tế trong cuộc sống.

Dù sao đi nữa mọi chuyện cũng đã trôi qua theo năm tháng. Có hối tiếc cũng đã muộn màng. Đại ca cũng không mong mỏi điều gì cả. Chỉ chúc con luôn thành công trong đời sống và thỏa mãn với những gì mình làm.

Quốc Bảo: Xinh Trầm Ngoan

Album Xinh Trầm Ngoan gồm có 8 ca khúc quen thuộc của nhạc sĩ Quốc Bảo được cover lại qua ba tiếng hát Võ Lê Vy, Hồ Tiến Đạt, và Lê Hiếu. Bài cũ như hòa âm mới với âm hưởng hiện đại giữa acoustic và electronic.

Chẳng hạn như ca khúc “Em về tóc xanh” bắc đầu với giọng hát của Võ Lê Vy và tiếng đàn dương cầm nhẹ nhàng nhưng khi phần nhịp điện tử gia nhập lập tức đặt người nghe vào một không gian đương đại. Cô trình bài “Em về tình khôi” tốt nhưng diễn đạt “Dạ khúc” xuất sắc. Giọng hát truyền cảm với phần hòa âm ballad thêm vào một chút blues và phần orchestration tinh tế đã thêm vào sắc màu cho ca khúc.

Với chất giọng trầm buồn, Hồ Tiến Đạt trình bài “Tình trầm” hợp. Còn “Cám ơn một đóa xuân ngời” thì đẹp nhưng Hồ Tiến Đạt không có gì nổi bật hơn những ca sĩ đã từng hát ca khúc này. Giọng hát Lê Hiếu vẫn không thay đổi gì, vẫn nồng nàn qua “Tàn phai” và lãng tử qua “Tim anh trôi về em”. Qua nhịp điệu Latin tươi vui, Lê Hiếu toả tình, “Dù đi phương nào dòng sông vẫn theo / Sông theo chân em đi để mãi không cách chia.”

Xinh Trầm Ngoan là một album chất lượng không chỉ từ giọng hát đến hòa âm phối khí, mà còn thiết kế bìa gồm với chữ vẽ đơn giản, bạo dạn, và nghệ thuật. Đúng thương hiệu một tác phẩm của Quốc Bảo.

Nguyễn Nhật Ánh: Ngồi khóc trên cây

Với cuộc sống luôn vội vã của hiện tại lúc nào cũng gắn liền với điện thoại thông minh, được cầm một quyển sách trên tay là điều rất thú vị. Đọc truyện Ngồi khóc trên cây của nhà văn Nguyễn Nhật Ánh như được sống chậm lại với thiên nhiên. Ông đưa chúng ta đến một thiên đường bình yên và thơ mộng chỉ có hoa cỏ và các con vật hiền hoà. Cách viết của ông nhẹ nhàng và hồn nhiên cho ta chứng kiến được tình cảm giữa loài người, động vật, và cỏ cây cũng có “thứ ngôn ngữ đi trực tiếp từ trái tim đến trái tim”. Tuy cốt truyện nằm trong vòng dự đoán của người đọc vì không có gì ngạc nhiên cả nhưng tác giả đã cho đọc giả những giây phút được thoát khỏi một đời sống đầy phiền muộn.

Ngọc Lan hát những “Bài không tên”

Qua giọng hát hồn nhiên và sâu lắng, Ngọc Lan nhẹ nhàng bày tỏ nỗi đau nội tâm trong ca từ của nhạc sĩ Vũ Thành An qua những “Bài không tên” bất hủ của tác giả. Chẳng hạn như cô mở đầu “Bài không tên số 2” với một nỗi buồn tràn đầy tự sự: “Lòng người như lá úa, trong cơn mưa chiều / Nhiều cơn gió cuốn, xoay xoay trong hồn”. Ngọc Lan phát âm chữ “xoay xoay” nghe xao xuyến vô cùng. Với “Bài không tên số 3”, cô “buông xuôi” một cách nhẹ nhàng nhưng đầy nghẹn ngào: “Đêm sâu mái tóc em dài / Buông xuôi, xuôi theo dòng đời”. Phần điều khiển dàn nhạc giao hưởng của nhạc sĩ Thanh Lâm với dàn dây, đàn dương cầm, và tiếng kèn saxophone sát cánh bên giọng hát của Ngọc Lan rất chặt chẽ. Hơi đáng tiếc là cô quyện hai ca khúc này lại với nhau nên người nghe dễ bị lẫn lộn không biết khúc nào là của bài nào. Phải chi cô hát riêng từng bài.

Những “Bài không tên” khác, Ngọc Lan đem đến khán giả những nỗi niềm chua xót trong ca từ của tác giả. Với “Bài không tên số 4”, cô hát với tâm trạng đầy chất chứa: “Đời con gái cũng cần dĩ vãng / Mà em tôi chỉ còn tương lai”. Với “Bài không tên số 5”, cô thả nhẹ như đang tự trấn an mình, “Hãy cố yêu người mà sống / Lâu rồi đời mình cũng qua”, và cô lên thật cao để nhấn mạnh, “Lâu rồi đời mình cũng qua”. Với “Bài không tên số 7”, cô xuýt xoa, “Thân em giờ hoang phế / Lê theo thời gian giông gió”. Với “Bài không tên số 8”, cô chạm vào nỗi đắng cay của tác giả, “Vắng nhau một đêm, càng xa thêm nghìn trùng / Tiếc nhau một đêm, rồi mai thêm ngại ngùng”.

Ngọc Lan hát “Bài không tên cuối cùng” cũng tốt nhưng phải chi cô giữ nguyên lời của tác giả và đừng đổi “em” thành “anh” như:

Này anh hỡi
Con đường anh đi đó
Con đường anh theo đó
Sẽ đưa anh sang đâu
Mưa bên chồng, sẽ làm em khóc, sẽ làm em nhớ
Những khi mình mặn nồng.

Khi Ngọc Lan sửa đi đại từ, lời hát không còn đúng với lời tâm sự của nhạc sĩ Vũ Thành An nói với người yêu của mình khi cô lấy chồng. Qua phần trình diễn của Ngọc Lan, người con gái muốn trách người yêu của mình rằng anh có chọn lựa nhưng anh lại không chọn em mà để em đi theo chồng. Lời gốc của nhạc sĩ, “Mưa bên chồng có làm em khóc, có làm em nhớ”, chỉ thể thôi nhưng lời đổi là sẽ khóc và sẽ nhớ “những khi mình mặn nồng”. Đó không còn là lời trách móc nữa mà lời nói khiến cho chàng trai phải đối diện với tội lỗi và trách nhiệm về hành động của mình khi đã “mặn nồng” với nàng.

Tôi đùa tí cho vui thôi chứ không có ý mổ xẻ gì hết. Nếu bạn hứng thú muốn biết về những câu chuyện đằng sau những “Bài không tên”, tìm đọc quyển sách Chuyện tình không tên của chính tác giả. Sẵn đây, tôi xin trích một đoạn thư tình nhạc sĩ Vũ Thành An viết:

Em yêu dấu,

Em bỏ đi làm anh hụt hẫng, nhất là không còn biết tin vào ai nữa. Anh đã tin những lời Em hứa, thế rồi Em bỏ đi, anh trở thành kẻ mất Đức Tin không còn biết bấu víu vào đâu. Đức Tin là quan trọng nhất cho một đời người. Chính Đức Tin sẽ cho ta Hy Vọng, có thể giúp ta chịu đựng được những điều phi thường và vượt lên khỏi sự bình thường. Mất Đức Tin ta sẽ rơi xuống hố thẳm của tuyệt vọng.

Em đã từng muốn anh ghi lại kỷ niệm cho cuộc tình chúng mình. Và anh đã viết nhưng anh chưa bao giờ nghĩ rằng Bài không tên cuối cùng anh đã viết ra trong sự thảng thốt khi Em đột ngột bỏ anh đi, sau đó lại được phổ biến rộng như thế! Chắc chắn những lời ca đó đã gây ảnh hưởng đến Em. Anh hoàn toàn không muốn như vậy.

Chắc chắn là câu “Mưa bên chồng, có làm em khóc, có làm em nhớ / Những khi mình mặn nồng” đã khiến cho người nhạc sĩ tài hoa hối hận những gì ông đã viết. Sau 25 năm, ông phải viết lời thứ hai cho “Bài không tên cuối cùng”. Dù sao đi nữa, tôi vẫn quý mến phong cách nhẹ nhàng và nét đẹp êm dịu của Ngọc Lan khi cô hát những “Bài không tên” của nhạc sĩ Vũ Thành An.

Lệ Thu Huyền: Mùa nhớ đi qua, người xa tay với

Lâu lắm mới đọc một quyển tiểu thuyết tình cảm lôi cuốn. Thường thì tôi sợ đọc truyện tình cảm ướt át và dây dưa lắm nhưng cách tác giả Lệ Thu Huyền dẫn những câu chuyện ngắn gọn nên đọc không bị nhàm chán. Tôi chỉ góp một ý kiến nho nhỏ là cô dùng từ “sex friends” nghe hơi bị thô. Tôi nghĩ “friends with benefits” (bạn có lợi) nghe hay hơn. Tôi không tóm tắc nội dung ở đây. Ai thích đọc những câu chuyện tình cảm nhẹ nhàng nhưng sâu lắng hãy đọc quyển này nhé.

Ngọc Lan: Cho người tình em yêu

Tôi mê “Dáng tiên nữ”, một ca khúc ngoại được nhạc sĩ Phạm Duy viết lời Việt, do Ngọc Lan hát mấy mươi năm trước nhưng không để ý cô thu âm vào thời điểm nào, người nhạc sĩ hòa âm nhịp điệu rumba đầy quyến rũ đó là ai, và thậm chí ca khúc ấy nằm trong album nào. Gần đây, tôi mới khám phá ra “Dáng tiên nữ” là bài mở đầu album Cho người tình em yêu do trung tâm Mai Khanh Music Productions thực hiện và phát hành vào năm 1991. Tuy nhiên vẫn chưa rõ những người nhạc sĩ ở hậu trường đóng góp cho phần hòa âm phối khí là ai.

Khi nghe Cho người tình em yêu từ đầu đến cuối tôi đã bị lôi cuốn ngay. Về phần hòa âm phối khí và âm thanh thì không được chỉnh chu như những ca khúc được đầu tư cho Mây Productions. Cách hát của Ngọc Lan tự nhiên hơn lúc cô hát cho Mây Productions. Theo cá nhân người nghe này, những album của Mây Productions quá hoàn hảo từ hòa âm đến cách hát của Ngọc Lan. Kết quả là những ca khúc giảm đi phần cảm xúc một ít vì nó đã được sắp xếp rất kỹ lưỡng. Ngược lại những ca khúc trong Cho người tình em yêu rất nhiều sơ hở trong kỹ thuật nhưng bù lại là những cảm xúc trong giọng hát của Ngọc Lan vì cô hát với tâm hồn của mình.

Chẳng hạn như “Người chết trở về”, của nhạc sĩ Trần Thiện Thanh, Ngọc Lan hát với những hơi thở nặng nề, nhất là những đoạn cao, “Tình trăm năm cho tình ngắn trên trần gian / Tình trọn nghĩa yêu đương”. Ít khi Ngọc Lan trình bài một ca khúc cô lên cao quá mức và để lộ nhịp thở của mình. Hơn nữa, bài này dài hơn bảy phút rưỡi.

Còn “Chiều trên phá Tam Giang”, nhạc sĩ Trần Thiện Thanh phổ từ thơ của Tô Thùy Yên, Ngọc Lan hát rất thấp hai câu đầu, “Chiều trên phá Tam Giang / Em sực nhớ rằng”, nhưng cô nhảy qua một octave để lên, “Nhớ ôi niềm nhớ, ôi niềm nhớ / Đến bất tận, anh ơi, anh ơi”. Khác với tác giả, trong khi ca sĩ Nhật Trường nhấn mạnh chữ “sực” thì cô lại nhả mềm mại đến nỗi thoáng nghe qua như “sợc nhớ”. Đồng thời cô đỗi “nhớ anh” thành “nhớ rằng” nghe gần gũi hơn một tí. Hơn nữa cô chuyên chở từ giọng thấp lên thật cao khiến cho “niềm nhớ” cô hát da diết hơn.

Hai nhạc phẩm nữa của Trần Thiện Thanh mà cô hát rất nồng thắm là “Anh về với em” và “Chuyện hẹn hò”. Bài hòa âm của “Anh về với em” qua điệu rumba rất thu hút, nhất là tiếng kèn saxophone. Còn “Chuyện hẹn hò”, chứng minh cách xử lý nhạc bolero khéo léo của cô. Cô hát không mùi mẫn cũng không sầu thảm nhưng vẫn giữa được sự nồng nàn và thơ mộng: “Em cứ hẹn chiều mai rồi lại không thấy em / Áo ai bay hờ hững đi vào đêm”. Và một lần nữa cô sửa “Áo ai xanh” thành “Áo ai bay”, chứng tỏ cô chú trọng vào ca từ rất kỹ.

“Xin dìu nhau đến tình yêu” của nhạc sĩ Đỗ Kim Bảng đem đến sự ngạc nhiên qua cách xử lý một ca khúc trữ tình thật dịu dàng của Ngọc Lan. Khi nghe cô hát, “Người đem giọng ca để xóa đau thương / Mà sao đời em chỉ biết cô đơn”, tôi cảm nhận được đó là “Tiếng ca khắc khoải đêm đêm”. Theo như lời nhận xét của cố ca nhạc sĩ Nhật Trường, đây là một phong cách và đặc điểm của “trường phái Ngọc Lan”.